مرجان فاطمی | 25 سال پیش در چنین روزی، فیلم سینمایی «دو زن» به کارگردانی تهمینه میلانی روی پرده سینماها رفت. این فیلم سال 1377 ساخته شده و در جشنواره هفدهم فیلم فجر به جایگاهی ویژه رسیده بود و در اکران هم توجههای زیادی را جلب کرد. سوژه ملتهب فیلم، انتخاب بازیگران و تمرکز روی مشکلات زنان جامعه باعث شد اقبال زیادی به دست بیاورد. این فیلم هم در جشنواره فجر و هم در زمان اکران، رقیب پروپاقرصی مثل فیلم «قرمز» فریدون جیرانی داشت.
به گزارش فیلمنیوز، «دو زن» یکی از مهمترین فیلمهای کارنامه تهمینه میلانی است و در کارنامه بازیگری آتیلا پسیانی، نیکی کریمی و محمدرضا فروتن هم جایگاهی ویژه دارد. به بهانه بیستوپنجمین سال اکران این فیلم ابعاد مختلف آن را مرور میکنیم.
جایگاه در اکران | «دو زن» در روز 2 تیرماه 1378 اکران شد و درست یازده روز بعد از آن در 13 مرداد همان سال فیلم «قرمز» به کارگردانی فریدون جیرانی روی پرده رفت. این دو فیلم به خاطر سوژههای حساس و حضور ستارههای محبوب آن زمان، به رقبایی پروپاقرص تبدیل شدند. هردو فیلم پای بالای 3 میلیون تماشاگر را به سینماها باز کردند و نهایتا «قرمز» با 50 هزار مخاطب بیشتر موفق شد با سه میلیون و 610 هزار مخاطب، 794 میلیون تومان بفروشد و به پرفروشترین و پرمخاطبترین فیلم سال 1378 تبدیل شود. «دو زن» هم با سه میلیون و ۱۴۹ هزار نفر مخاطب در جایگاه دوم فروش آن سال قرار گرفت.

فیلمنامه و کارگردانی | تهمینه میلانی یکی از کارگردانهای مطرح دهههای هفتاد و هشتاد بود. او بعد از ساخت فیلمهایی مثل «بچههای طلاق» و «افسانه آه»، فیلم کمدی موفق «دیگه چه خبر؟» را کارگردانی کرد و بعد از آن اولین فیلم مهم اجتماعیاش «دو زن» را ساخت. «دو زن» اولین تجربه موفق این کارگردان در عرصه ساخت فیلمی درباره مشکلات زنان بود؛ مسیری که بعدها در «نیمه پنهان»، «واکنش پنجم»، «زن زیادی»، «ملی و راههای نرفته» و … ادامه پیدا کرد. میلانی در «دو زن» تمرکزش را روی زندگی زنی پرشور و انرژی گذاشت که به خاطر مردهایی که در مقابلش قرار میگرفتند نمیتوانست به خواستههایش برسد. این فیلم سال 1377 ساخته شد و در در فضای اجتماعی آن دوره حرفهای مهمی برای گفتن داشت. فیلمنامه دقیق و حسابشده، بازی درخشان بازیگران و به طور کلی معنای قدرتمند فیلم باعث شد میلانی آن زمان در مرکز توجهها قرار بگیرد.

بازیها | نیکی کریمی، آتیلا پسیانی، محمدرضا فروتن و مریلا زارعی نقشهای اصلی این فیلم را داشتند. کریمی ایفاگر نقش دختری دانشجو به نام فرشته بود که در جریان تعطیلی دنشگاهها در سال 1358 مجبور میشد به زادگاهش برگردد. حسن با بازی محمدرضا فروتن که عاشق و دلباخته فرشته بود دنبالش میرفت و در جریان جنجالی که به راه میانداخت باعث یک قتل میشد و به زندان میافتاد. در این بین پای مرد ظاهرا موجهی به اسم احمد با بازی آتیلا پسیانی به میان میآمد که قول میداد بعد از ازدواج مانع ادامه تحصیل فرشته نشود. همهچیز بعد از ازدواج تغییر میکرد و احمد از روی شک زیاد اجازه بیرون آمدن از خانه را هم به فرشته نمیداد. پسیانی در نقش یک بیمار پارانویید یکی از درخشانترین بازیهایش را در این فیلم به نمایش گذاشت. او مدام فرشته را آزار میداد و در ذهنش او را مدام درحال خیانت تصور میکرد. در را روی فرشته قفل میکرد و دست به خشونت فیزیکی میزد اما بلافاصله پشیمان میشد و به او ابراز علاقه میکرد. پسیانی این شخصیت روان پریش را به بهترین شکل جلوی دوربین برد و باعث شد این فیلم پس از سالها هنوز در ذهنمان باقی بماند. از سوی دیگر فرشته در جدالی مداوم با او قرار داشت و نمیتوانست بپذیرد از همهچیز در زندگی عقب بیفتد. کریمی اینبار هم نقش زنی جنگجو که مدام سرش به سنگ میخورد را بهخوبی ایفا کرد و توانست شخصیت فرشته را کاملا ملموس و باورپذیر از آب درآورد. فروتن هم که اواخر دهه هفتاد جزو بازیگران پرکار و موفق سینما بود، در این فیلم نقشی متفاوت ایفا کرد؛ نقشی که البته در «قرمز» فریدون جیرانی توانستیم ابعاد جذابتری از آن را ببینیم.

افتخارات | در جشنواره بیستودوم، فیلم «دو زن» سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه را گرفت و نیکی کریمی هم برای این نقش برنده دیپلم افتخار بهترین بازیگر نقش اول زن شد. البته در این فیلم محمدرضا فروتن هم یکی از بهترین نقشهایش را به نمایش گذاشت که البته قرابت زیادی هم با نقشش در فیلم «قرمز» داشت که در همان سال بازی کرد.